Η επόμενη μεγάλη δοκιμασία του αριστερού λαϊκισμού

Στο Μέιν, ο Graham Platner στοιχηματίζει ότι οι κεντρώοι και οι δεξιοί ψηφοφόροι θέλουν οικονομική επανάσταση

Γκράχαμ Πλάτνερ © facebook.com/grahamformaine

Ο Graham Platner, ο στρειδοκαλλιεργητής που εκτοξεύεται στην εθνική δημοκρατική σκηνή καθώς διεκδικεί τη Γερουσία στο Μέιν, δοκιμάζει δύο υποθέσεις που θα μπορούσαν να αναπροσανατολίσουν το κόμμα του: ότι η λογοκριτική αριστερά μπορεί ορισμένες φορές να αγνοήσει παλαιές, ατυχείς παραδρομές – όπως τατουάζ φασιστικής συμβολικής ή ρατσιστικές αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης· και ότι οι ψηφοφόροι του κέντρου, ακόμα και της λαϊκιστικής δεξιάς, έλκονται πολύ περισσότερο από οικονομικά αιτήματα, όπως η καθολική υγειονομική κάλυψη, απ’ όσο απωθούνται από πολιτισμικές θέσεις που ο ίδιος επίσης υποστηρίζει, όπως η συμμετοχή τρανς αθλητριών σε αγώνες γυναικείων κατηγοριών.

Η προσήλωση του κ. Platner στη δεύτερη υπόθεση τον έχει ήδη βοηθήσει να αποδείξει την πρώτη. Οι αποκαλύψεις για παλαιότερες έκνομες συμπεριφορές δεν έχουν επιβραδύνει τη δυναμική του. Λίγη υποκρισία στην πολιτική δεν πρέπει να εκπλήσσει κανέναν. Είναι απλώς πιο εμφανής στην ακραία αριστερά, όπως και στην ευαγγελική δεξιά, λόγω της ιδιαίτερης έμφασης που δίνουν αυτά τα κινήματα στην αγνότητα. Όμως, όπως η δεξιά έχει αποφύγει να επιδείξει τον φαρισαϊσμό της απέναντι στους δικούς της πρωταθλητές, όπως ο Donald Trump, έτσι και η αριστερά έχει αγκαλιάσει τον κ. Platner επειδή φαίνεται να είναι ο δικός τους νικητής.

Η Janet Mills, η νυν κυβερνήτης που έχει διανύσει δύο θητείες, παραιτήθηκε από την υποψηφιότητά της για τη Γερουσία στα τέλη του προηγούμενου μήνα. Παρά τη δημοτικότητα της στους Δημοκρατικούς, υποκλίθηκε στο αναπόφευκτο ότι ο κ. Platner – ένας απόφοιτος κολεγίου του οποίου οι προηγούμενοι δημόσιοι ρόλοι ήταν ως λιμενάρχης και πρόεδρος της τοπικής επιτροπής πολεοδομίας – θα την συντρίψει στις προκριματικές εκλογές του Ιουνίου. Είναι ο πιθανός υποψήφιος απέναντι στη Ρεπουμπλικανή Susan Collins, η οποία διανύει την πέμπτη θητεία της, σε έναν αγώνα που οι Δημοκρατικοί θεωρούν ουσιαστικό για την κατάκτηση της πλειοψηφίας στη Γερουσία.

Ο κ. Platner έχει δίκιο όταν υποστηρίζει ότι, αν μη τι άλλο, οι επιθέσεις για το τατουάζ του (που έχει πλέον καλυφθεί) και τις αναρτήσεις του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (που έχουν διαγραφεί) τον έχουν βοηθήσει. Υπενθυμίζουν στους ψηφοφόρους -ή, τουλάχιστον, σε εκείνους τους Δημοκρατικούς που δίνουν προσοχή- αυτό που τους γοητεύει: ότι από τις σκληρές δοκιμασίες έχει σμιλευτεί σε έναν υποψήφιο που οι Αμερικανοί που αγωνίζονται μπορεί να αναγνωρίσουν ως δικό τους. Ως πεζοναύτης, ο κ. Platner, 41 ετών, υπηρέτησε τέσσερις φορές στο Ιράκ και το Αφγανιστάν. Το τατουάζ – ένα νεκροκεφαλή με σταυρωμένα κόκαλα – το έκανε κατά τη διάρκεια άδειας με συντρόφους του, αγνοώντας τη ναζιστική συμβολική που φέρει, όπως έχει δηλώσει ο ίδιος. Έχει επίσης παραδεχθεί ότι δημοσίευσε ακραίες απόψεις στο Reddit σε μια περίοδο αποξένωσης και κατάθλιψης, που προκλήθηκε από το τραύμα της μάχης. Η επιστροφή στην ιδιαίτερη πατρίδα του, το Σάλιβαν στην ανατολική πλευρά του Μέιν, και η εργασία στη θάλασσα τού χάρισαν, όπως λέει, την αίσθηση ότι «ξανα­συνδέθηκε με τον κόσμο».

Το γεγονός ότι, καθώς μιλάει με τη βραχνή βαρύτονη φωνή του, εκπέμπει ειλικρίνεια σίγουρα τον βοηθάει. Βοηθάει επίσης το ότι οι εξηγήσεις του είναι λογικές (και ότι ορισμένες από τις αναρτήσεις του ήταν αντιφασιστικές διατριβές). «Οι οργισμένες αναρτήσεις στο Reddit ήταν κάτι συνηθισμένο», λέει η Caitlin Murphy, μια πεζοναύτης, αναπολώντας τη δική της επιστροφή από τη στρατιωτική θητεία, καθώς περίμενε να ακούσει τον κ. Platner να μιλάει σε μια αίθουσα βετεράνων στο Πόρτλαντ στις 17 Μαΐου. «Τι περιμένετε; Έχει διανύσει πολύ δρόμο. Έχει ωριμάσει».

Αυτό που πιθανώς βοηθάει περισσότερο τον κ. Platner είναι ότι δεν είναι αιρετικός όπως ο Jared Golden, ένας άλλος πεζοναύτης και Δημοκρατικός που, τέσσερις φορές, κολύμπησε ενάντια στα πολιτικά ρεύματα για να κερδίσει την αγροτική, με ρεπουμπλικανική κλίση, δεύτερη εκλογική περιφέρεια του Μέιν. Εν μέρει λόγω της σφοδρής κριτικής για τις συντηρητικές ψήφους του, ο κ. Golden δεν θα ξανακατέβει υποψήφιος. Το πολιτικό στυλ του κ. Platner ταιριάζει συνήθως περισσότερο στην πρώτη περιφέρεια του Μέιν, με επίκεντρο το ευημερών, δημοκρατικό Πόρτλαντ. Εξίσου εξοικειωμένος με τα ακρωνύμια της αριστεράς όσο και με αυτά του Πενταγώνου, ο κ. Platner αλλάζει κώδικες με ευκολία. Απαγγέλλει αβίαστα το αλφάβητο των καταπιεσμένων ταυτοτήτων -«LGBTQIA»- όταν, μπροστά σε ένα δημοκρατικό ακροατήριο στο Κενεμπάνκ, δήλωσε με τόνο απογοήτευσης ότι το κόμμα δεν «αγωνίζεται με νύχια και δόντια για τους περιθωριοποιημένους».

Ο κ. Platner πιστεύει ότι οι Δημοκρατικοί με προοδευτικές κοινωνικές αξίες μπορούν να κερδίσουν κεντρώους και ακόμα και δεξιούς ψηφοφόρους. Για τον ίδιο, οι πολιτισμικές διαμάχες της Αμερικής χρησιμοποιούνται για να διαιρέσουν την εργατική τάξη από τον «εχθρό» – την ολιγαρχία και το πολιτικό κατεστημένο που αυτή χρηματοδοτεί. Σε μια σύντομη συνομιλία μετά την ομιλία του σε μέλη συνδικάτων στο κέντρο του Κίτερι στις 19 Μαΐου, υποστηρίζει ότι τα οικονομικά ζητήματα υπερτερούν κατά πολύ των κοινωνικών. «Όταν κλείνει το νοσοκομείο στην αγροτική περιοχή του Μέιν, και δεν έχεις πλέον πρόσβαση σε καλή υγειονομική περίθαλψη για την οικογένειά σου, τα υπόλοιπα αρχίζουν να μην έχουν σχεδόν καμία σημασία», λέει. «Μπορούμε να συζητάμε για όλα τα άλλα θέματα μέχρι τελικής πτώσης, αρκεί να έχουμε αξιοπρεπή υγειονομική περίθαλψη και οι μισθοί των ανθρώπων να συμβαδίζουν με τον πληθωρισμό».

Ο κ. Platner είναι ένας σίγουρος, συχνά σφοδρός υποψήφιος με μια γλαφυρή περιγραφή της δυσχερής κατάστασης του Μέιν και της Αμερικής. Το 1990, η Αμερική είχε 90 δισεκατομμυριούχους και τώρα έχει 900, λέει στην προεκλογική ομιλία του. «Μήπως οι μισθοί μας φτάνουν δέκα φορές πιο μακριά;», ρωτάει. Όταν ήταν νέος, γνώριζε ανθρώπους στο Σάλιβαν που έβγαζαν αρκετά χρήματα από το ψάρεμα αχιβάδων για να στείλουν τα παιδιά τους στο πανεπιστήμιο. Τώρα, μερικοί από τους γείτονές του έχουν τρεις δουλειές και ξοδεύουν πάνω από το 60% του εισοδήματός τους για ενοίκιο. Αυτή η πραγματικότητα, λέει, «συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη του Έλον Μασκ». Οι δισεκατομμυριούχοι «έκλεψαν» τον πλούτο τους διαστρεβλώνοντας την εθνική πολιτική. Η ιστορία του κ. Platner – η απογοήτευση από τους πολέμους του αιώνα μας και το τίμημα που πλήρωσε ο ίδιος και οι σύντροφοί του – προσδίδει βάρος στην αφήγησή του περί προδοσίας του κατεστημένου, ενώ ο πόλεμος με το Ιράν οξύνει ακόμα περισσότερο αυτή την αίσθηση.

Τι παράδοξη στροφή της ιστορίας: το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα πρόλαβε τους Δημοκρατικούς στην επιστροφή στον λαϊκισμό. Το 2016 ο κ. Trump ανέτρεψε το κατεστημένο του κόμματός του, ενώ ο Bernie Sanders έχασε την υποψηφιότητα από την Χίλαρι Κλίντον. Ωστόσο, η αναμέτρηση μόλις είχε αρχίσει. Όπως και άλλοι χαρισματικοί νεοεισερχόμενοι – όπως ο Zohran Mamdani – ο κ. Platner εμπνεύστηκε από τον Sanders. Στη Γερουσία, η ψήφος του κ. Platner θα ήταν μία μόνο υπέρ πολιτικών όπως η δέσμευση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας. Όμως, όπως είπε στο Κένεμπανκ, η επιτυχία του έχει ήδη προκαλέσει «ένα μικρό σεισμό» που ενδέχεται να παρασύρει Δημοκρατικούς γερουσιαστές προς τη δική του κατεύθυνση. «Το τελευταίο πράγμα που θέλουν είναι να αντιμετωπίσουν έναν αντίπαλο σαν εμένα στον επόμενο κύκλο», είπε. Και σε αυτό, αναμφίβολα, έχει δίκιο.

© 2026 The Economist Newspaper Limited. All rights reserved. Άρθρο από τον Economist, το οποίο μεταφράστηκε και δημοσιεύθηκε με επίσημη άδεια από το www.powergame.gr. Το πρωτότυπο άρθρο, στα αγγλικά, βρίσκεται στο www.economist.com