Στο υψηλότερο επίπεδο σχεδόν δύο δεκαετιών εκτινάσσονται οι παγκόσμιες αποδόσεις των ομολόγων, καθώς η άνοδος των τιμών πετρελαίου ενισχύει τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό και οι επενδυτές περιμένουν αυξήσεις επιτοκίων.
Η απόδοση του 10ετούς αμερικανικού κρατικού ομολόγου — που αποτελεί βασικό δείκτη αναφοράς για τα στεγαστικά δάνεια και επιτόκια πιστωτικών καρτών — αυξήθηκε κατά 3 μονάδες βάσης, στο 4,78%, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδό της από τις 14 Ιανουαρίου 2025.
Η απόδοση του 30ετούς αμερικανικού κρατικού ομολόγου, η οποία τείνει να επηρεάζεται περισσότερο από γεωπολιτικές εξελίξεις, αυξήθηκε κατά περισσότερο από 2 μονάδες βάσης, στο 5,272%.
Η απόδοση του 2ετούς, η οποία συνήθως κινείται σε συνάρτηση με τις βραχυπρόθεσμες αποφάσεις της Fed για τα επιτόκια, αυξήθηκε κατά περισσότερο από 1 μονάδα βάσης, στο 4,362%.
Ποτέ από το 2006 οι αποδόσεις των αμερικανικών κρατικών ομολόγων με τη μεγαλύτερη διάρκεια δεν είχαν παραμείνει τόσο υψηλές για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα. Το τεράστιο δημοσιονομικό έλλειμμα των ΗΠΑ, ένα νέο κύμα εταιρικών εκδόσεων ομολόγων και η πιθανώς καθοριστική συνεδρίαση της Fed αναμένεται να κρατήσουν τους επενδυτές επιφυλακτικούς απέναντι στο αμερικανικό χρέος τις επόμενες εβδομάδες.
Η απόδοση του 30ετούς αμερικανικού ομολόγου έφτασε το 5,34% στα μέσα Αυγούστου, στο υψηλότερο επίπεδό της από το 2007 και μόλις 10 μονάδες βάσης χαμηλότερα από το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 22 ετών.
Μέχρι τη Δευτέρα, η απόδοση είχε παραμείνει πάνω από το 5% για 55 ημέρες από την αρχή του Ιανουαρίου, περισσότερες από οποιοδήποτε άλλο έτος από το 2006, σύμφωνα με στοιχεία που έχει συγκεντρώσει το Bloomberg. Την Τρίτη βρισκόταν στο 5,28%.
Τα μακροπρόθεσμα ομόλογα πιέζονται από τις επίμονες ανησυχίες για τον πληθωρισμό, λόγω της ανόδου των τιμών του πετρελαίου, αλλά και από τα συνεχιζόμενα δημοσιονομικά προβλήματα.
Η απόδοση του 30ετούς γερμανικού ομολόγου άγγιξε την Τρίτη το υψηλότερο επίπεδο από το 2011, ενώ η αντίστοιχη απόδοση στο Ηνωμένο Βασίλειο ανέβηκε σε επίπεδο που είχε να καταγραφεί από το 1998. Οι αντίστοιχες αποδόσεις στην Αυστραλία έφτασαν την Τρίτη σε νέο ιστορικό υψηλό, σύμφωνα με στοιχεία που ξεκινούν από το 2016.
Παράλληλα, η απόδοση ενός δείκτη Bloomberg που παρακολουθεί κρατικά ομόλογα παγκοσμίως αυξήθηκε στο υψηλότερο επίπεδο σχεδόν δύο δεκαετιών.
Ένας επιπλέον παράγοντας που περιπλέκει την κατάσταση είναι ο ιδιαίτερος ρόλος που έχει το 30ετές ομόλογο στην αγορά αμερικανικών κρατικών τίτλων, συνολικού ύψους περίπου 31 τρισ. δολαρίων.
Η ζήτηση για μακροπρόθεσμα αμερικανικά κρατικά ομόλογα προέρχεται κυρίως από επενδυτές όπως ασφαλιστικές εταιρείες και συνταξιοδοτικά ταμεία, οι οποίοι θέλουν να αντισταθμίσουν υποχρεώσεις που εκτείνονται σε βάθος δεκαετιών.
Αντίθετα, οι διαχειριστές ομολόγων που προτιμούν μικρότερη έκθεση στις μεταβολές των επιτοκίων — δηλαδή μικρότερη διάρκεια — τείνουν να περιορίζουν την έκθεσή τους στο μακροπρόθεσμο άκρο της καμπύλης.
Το κόστος δανεισμού παίρνει την ανιούσα καθώς οι επενδυτές αξιολογούν τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, μετά τα νέα πλήγματα που εξαπέλυσαν οι αμερικανικές δυνάμεις εναντίον του Ιράν, και ενώ δεξαμενόπλοιο δέχθηκε επίθεση από άγνωστα βλήματα στα ανοιχτά των ακτών του Ομάν, στα Στενά του Ορμούζ.
Η κλιμάκωση ώθησε τις τιμές του πετρελαίου υψηλότερα. Το αμερικανικό WTI καταγράφει 2,5%, στα 88 δολάρια το βαρέλι, ενώ το brent, διεθνές σημείο αναφοράς για την τιμή του πετρελαίου, σκαρφαλώνει 2,2%, στα 92,5 δολάρια.
«Χωρίς να υπάρχει σαφής δρόμος για το άνοιγμα ξανά των Στενών μετά από έξι μήνες πολέμου, οι ανησυχίες για τον πληθωρισμό παραμένουν αυξημένες. Η αβεβαιότητα σχετικά με την πορεία της νομισματικής πολιτικής της Fed, οι δημοσιονομικές ανησυχίες και η αυξανόμενη έκδοση χρέους που σχετίζεται με την τεχνητή νοημοσύνη έχουν διατηρήσει τις πιέσεις στα ομόλογα», δήλωσε η Ulrike Hoffmann-Burchardi, CIO της UBS για την Αμερική.
«Η μεταβλητότητα των αποδόσεων είναι πιθανό να συνεχιστεί βραχυπρόθεσμα», πρόσθεσε.
Πώς πυροδοτήθηκε το sell off
Η άνοδος των αποδόσεων ξεκίνησε την Παρασκευή, όταν ο πρόεδρος της Fed Κέβιν Γουόρς επανέλαβε με έμφαση τη δέσμευσή του να θέσει υπό έλεγχο τον πληθωρισμό. Η κίνηση συνεχίστηκε αυτή την εβδομάδα, καθώς οι τιμές ενέργειας αυξήθηκαν λόγω της αναζωπύρωσης των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή.
Η απόδοση του 10ετούς ιαπωνικού κρατικού ομολόγου (JGB) άγγιξε για πρώτη φορά από το 1996 το 3%.
«Οι αγορές τιμολογούν υψηλότερη πορεία για τα βραχυπρόθεσμα επιτόκια στις ΗΠΑ, αλλά και παγκοσμίως», δήλωσε η Idanna Appio, διαχειρίστρια χαρτοφυλακίου και senior research analyst στην First Eagle Investments.
«Οι επενδυτές αρχίζουν να επανεκτιμούν ποια θα πρέπει να είναι τα ουδέτερα επίπεδα επιτοκίων και παρατηρείται σταδιακή αύξησή τους», πρόσθεσε.
Τα παγκόσμια ομόλογα βρίσκονται υπό πίεση εδώ και μήνες.
Οι ανησυχίες για τις υψηλές κρατικές δαπάνες σε χώρες όπως η Ιαπωνία, το Ηνωμένο Βασίλειο και οι ΗΠΑ ωθούν τους επενδυτές να απαιτούν υψηλότερη απόδοση/αποζημίωση για να διακρατούν ομόλογα μεγάλης διάρκειας.
Ταυτόχρονα, η απότομη αύξηση του δανεισμού από αμερικανικές τεχνολογικές εταιρείες για τη χρηματοδότηση επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη (AI) ενδέχεται να μειώνει τη ζήτηση για κρατικά ομόλογα.
Με άλλα λόγια, οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας απορροφούν σημαντικό μέρος της διαθέσιμης χρηματοδότησης, ενώ παράλληλα οι κυβερνήσεις εκδίδουν τεράστιες ποσότητες χρέους.
Τι περιμένουν οι αγορές από τις κεντρικές τράπεζες
Οι traders τιμολογούν αυτή τη στιγμή σχεδόν 70% πιθανότητα αύξησης των επιτοκίων της Fed κατά 0,25% στη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου, πλήρως προεξοφλημένη αύξηση επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα την επόμενη εβδομάδα, και σχεδόν βέβαιη αύξηση επιτοκίων από την Τράπεζα της Ιαπωνίας μέσα στον μήνα.
Η πίεση στα ομόλογα είναι πιθανό να μην υποχωρήσει, τουλάχιστον εάν η εποχικότητα αποτελεί ένδειξη.
Ο Σεπτέμβριος και ο Οκτώβριος είναι οι χειρότεροι μήνες για τον παγκόσμιο δείκτη ομολόγων κατά την τελευταία δεκαετία.
Ο δείκτης έχανε κατά μέσο όρο πάνω από 1% σε καθέναν από αυτούς τους δύο μήνες κατά τη συγκεκριμένη περίοδο, σύμφωνα με στοιχεία του Bloomberg.
«Η αγορά ομολόγων δεν καταρρέει, αλλά στέλνει ένα πολύ σαφές μήνυμα: ο πιο επίμονος πληθωρισμός σημαίνει ότι τα επιτόκια θα παραμείνουν υψηλότερα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα — και αυτό είναι το ελάχιστο που πρέπει να περιμένουμε», δήλωσε ο Prashant Newnaha, αναλυτής της TD Securities.
