Εγκώμιο στην αναταραχή των Δημοκρατικών

Οι Ρεπουμπλικανοί αποδεικνύουν ότι η ενότητα του κόμματος είναι υπερτιμημένη

Η σημαία των ΗΠΑ © Unsplash

Καθώς οι ενδιάμεσες εκλογές πλησιάζουν, τα δύο κύρια κόμματα της Αμερικής διεξάγουν αντίθετα πειράματα. Οι Ρεπουμπλικάνοι βαδίζουν ομοιογενώς πίσω από τον Donald Trump, ο οποίος συγκάλεσε τις δυνάμεις του στο Ντάλας αυτή την εβδομάδα για να γιορτάσουν τη μεγαλοπρέπειά του. (Προσέφερε επίσης αν κερδίσουν οι Ρεπουμπλικάνοι, μια επιταγή 5.000 δολαρίων, σε κάθε Αμερικανό ενήλικα). Οι Δημοκρατικοί, αντίθετα, τσακώνονται για τους ηγέτες, τη στρατηγική και την ιδεολογία τους. Το κόμμα δεν έχει ηγέτη, ενώ οι σοσιαλιστές που κάποτε κινούνταν στα περιθώριά του προσπαθούν να γίνουν η καρδιά του. Στην προεκλογική εκστρατεία, η πειθαρχία των Ρεπουμπλικάνων θα νικήσει το χάος των Δημοκρατικών. Ή τουλάχιστον έτσι ελπίζουν οι Ρεπουμπλικάνοι.

Όμως τα πολιτικά κόμματα δεν είναι στρατοί. Το καθήκον των μελών τους δεν είναι απλώς να υπακούουν. Οφείλουν να συζητούν, να προσαρμόζονται και να προσελκύουν ταλέντα. Οφείλουν να είναι ανοιχτά σε νέους ηγέτες και νέες ιδέες. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα μετά τον πολιτικό μετασχηματισμό που επέφερε ο κ. Trump. Με αυτά τα κριτήρια, το ενωμένο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα φαίνεται όλο και πιο ανθυγιεινό, ενώ οι διχασμένοι Δημοκρατικοί ενδέχεται να έχουν εμπλακεί στο δύσκολο έργο της ανανέωσης.

Η ενότητα των Ρεπουμπλικάνων επιτυγχάνεται με βαρύ τίμημα. Τη δεκαετία που πέρασε από την πρώτη εκλογή του κ. Trump ως προέδρου, ο ίδιος αναμόρφωσε το κόμμα καθ’ εικόνα του. Οι πολιτικοί του κρίνονται όχι με βάση τις αρχές τους, την αποτελεσματικότητά τους ή την εκλογική τους απήχηση, αλλά με βάση την υποταγή τους στον πρόεδρο. Όσοι υποκλίνονται με ζήλο, όπως ο Ken Paxton, ο εμπλεκόμενος σε σκάνδαλα γενικός εισαγγελέας του Τέξας, ανταμείβονται με την υποστήριξή του. Όσοι επιδεικνύουν έστω και ίχνη ανεξαρτησίας, όπως ο John Cornyn ή ο Bill Cassidy, εξοστρακίζονται ή αναγκάζονται να παραιτηθούν από τα αξιώματά τους. Ακόμα και τη στιγμή που ο κ. Trump χτίζει μνημεία για τον εαυτό του και καταπατά τις δημοκρατικές (και συντηρητικές) αρχές, το Κογκρέσο υπό τη ηγεσία των Ρεπουμπλικάνων δεν έχει δείξει ιδιαίτερη διάθεση να τον περιορίσει.

Γι’ αυτό και η ενότητα του κόμματος μετατρέπεται σε εκλογικό μειονέκτημα. Ο κ. Trump έχει καθαρό δείκτη αποδοχής -26, περίπου πέντε μονάδες χειρότερο από το χαμηλότερο σημείο του Joe Biden. Απορρίπτει την οικονομική δυνατότητα —το κύριο μέλημα των ψηφοφόρων— ως «επινοημένο» όρο, ενώ οι δασμοί του και ο πόλεμος με το Ιράν έχουν οδηγήσει σε αύξηση των τιμών. Η ανάλυσή μας υποδηλώνει ότι πολλοί από τους νέους υποστηρικτές του το 2024 σκοπεύουν να υποστηρίξουν τους Δημοκρατικούς στις ενδιάμεσες εκλογές. Σε πιο υγιή κόμματα, οι υποψήφιοι που αντιμετωπίζουν δύσκολες εκλογές θα αποστασιοποιούνταν από έναν μη δημοφιλή ηγέτη. Ο κ. Trump έχει καταστήσει αυτό σχεδόν αδύνατο. Στο Ντάλας αναγκάστηκαν να αποτίσουν φόρο τιμής σε έναν άνδρα του οποίου το «super PAC» ελέγχει περισσότερα από 400 εκατομμύρια δολάρια — το μεγαλύτερο πολιτικό ταμείο της δεξιάς.

Αντίθετα, η έλλειψη ενότητας των Δημοκρατικών έχει πλεονεκτήματα. Η αλήθεια είναι ότι τα πρωτοσέλιδα καταλαμβάνουν οι Δημοκρατικοί Σοσιαλιστές της Αμερικής (DSA), αριστεροί επαναστάτες που προσπαθούν να αναδιαμορφώσουν το κόμμα. Περισσότεροι από ποτέ υποψήφιοι που υποστηρίζονται από τη DSA φαίνεται ότι θα εισέλθουν στο Κογκρέσο, και το κίνημα έχει σχέδια για τις προεδρικές εκλογές του 2028. Είναι κατανοητό ότι μια τέτοια προοπτική ανησυχεί τους μετριοπαθείς. Η DSA θέλει να αντικαταστήσει τον καπιταλισμό, να καταργήσει την αστυνομία και το σωφρονιστικό σύστημα και να διακόψει τη χρηματοδότηση του Πενταγώνου. Οι Ρεπουμπλικανοί κάνουν λόγο για «εξτρεμιστές που θα μετατρέψουν [την Αμερική] στην επόμενη Κούβα».

Έχουν δίκιο ότι η DSA είναι ακραία. Ωστόσο, είναι απίθανο να κυριαρχήσει στο Δημοκρατικό Κόμμα. Οι υποψήφιοί της επικρατούν κυρίως σε ασφαλείς «μπλε» εκλογικές περιφέρειες. Η εξέγερσή τους αποτελεί σύμπτωμα μιας ευρύτερης απογοήτευσης απέναντι σε ένα κουρασμένο κομματικό κατεστημένο που αγνόησε την πτώση του κ. Biden το 2024. Οι Δημοκρατικοί απαιτούν γενεαλογική αλλαγή και είναι όλο και πιο πρόθυμοι να αγνοήσουν τις υποστηρίξεις από τους μεγαλοπαράγοντες του κόμματος. Το γεγονός ότι η DSA έχει επωφεληθεί από αυτό, είναι ατυχές, αλλά με λίγη τύχη από τη διαμάχη, η οποία αποτελεί απαραίτητο μέρος της ανανέωσης, θα αναδυθούν ισχυρότεροι, μετριοπαθείς ηγέτες,

Ευτυχώς, η δυναμική αυτή δεν περιορίζεται στην ακτιβιστική αριστερά. Σε όλο το κόμμα, μια νέα γενιά υποψηφίων παρακάμπτει το κατεστημένο των Δημοκρατικών και απευθύνεται άμεσα στους ψηφοφόρους. Η Εθνική Επιτροπή των Δημοκρατικών δυσκολεύεται να συγκεντρώσει χρήματα, ωστόσο οι δωρητές συρρέουν στις ατομικές εκστρατείες. Μεγάλο μέρος της ελπίδας του κόμματος να κερδίσει έδρες στη Γερουσία που κατέχουν οι Ρεπουμπλικανοί βασίζεται σε υποψηφίους όπως ο Josh Turek στην Αϊόβα και ο James Talarico στο Τέξας. Ο κ. Talarico κέρδισε τις προκριματικές του συνδυάζοντας αριστερές οικονομικές θέσεις με συνεχή αναφορά στις χριστιανικές αξίες. Ο κ. Turek έχει κερδίσει επανειλημμένα σε μια έντονα Ρεπουμπλικανική περιφέρεια, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως ρεαλιστή που εστιάζει στα προβλήματα της εργατικής τάξης. Πρόσφατα απέκλεισε το ενδεχόμενο να κάνει εκστρατεία μαζί με την Kamala Harris. Είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς τους Ρεπουμπλικάνους υποψηφίους να απολαμβάνουν τέτοια ελευθερία από τον κ. Trump.

Ο πρόεδρος έχει μεταμορφώσει την αμερικανική πολιτική. Αν οι Δημοκρατικοί ελπίζουν να τον αντικαταστήσουν, δεν μπορούν απλώς να υποσχεθούν την αποκατάσταση του status quo. Χρειάζονται νέους ηγέτες, νέες ιδέες και μια νέα γενιά πρόθυμη να αμφισβητήσει τις ορθόδοξες αντιλήψεις. Αυτό είναι χαοτικό και, κατά καιρούς, ενοχλητικό. Όμως, τα κόμματα που δεν διαφωνούν ποτέ παραμένουν στάσιμα — όπως δείχνουν οι σημερινοί Ρεπουμπλικανοί. Οι Δημοκρατικοί αναλαμβάνουν το δύσκολο έργο της ανανέωσης, που σήμερα, μπορεί να μοιάζει με αδυναμία. Με τον καιρό, όμως, μπορεί να θεωρηθεί ανθεκτικότητα.

© 2026 The Economist Newspaper Limited. All rights reserved. Άρθρο από τον Economist, το οποίο μεταφράστηκε και δημοσιεύθηκε με επίσημη άδεια από το www.powergame.gr. Το πρωτότυπο άρθρο, στα αγγλικά, βρίσκεται στο www.economist.com